Ngày 7/1/2026, thay mặt Bộ Chính trị, Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hoá Việt Nam.
Nội dung Nghị quyết nêu rõ văn hoá Việt Nam là kết tinh những giá trị tốt đẹp của dân tộc trong tiến trình hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước; là nguồn lực nội sinh quan trọng hun đúc trí tuệ, tâm hồn, khí phách và bản lĩnh người Việt Nam. Thực tiễn lịch sử cho thấy, mỗi thời kỳ đất nước phát triển mạnh mẽ đều gắn liền với sự phát triển rực rỡ về văn hoá. Con người là nền tảng, nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực to lớn, trụ cột, hệ điều tiết cho phát triển nhanh và bền vững đất nước. Đầu tư cho văn hóa là đầu tư cho phát triển bền vững đất nước, cho tương lai của dân tộc...
Nghị quyết đề ra mục tiêu đến năm 2030: Xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, thống nhất trong đa dạng; môi trường văn hóa lành mạnh được hình thành từ gia đình, nhà trường đến xã hội và không gian số.
Văn học - nghệ thuật phát triển tương xứng với lịch sử văn hóa dân tộc và tầm vóc đất nước trong kỷ nguyên mới; các di tích quốc gia đặc biệt cơ bản hoàn thành tu bổ, tôn tạo; di sản văn hóa phi vật thể được phục hồi, bảo tồn; nghệ thuật truyền thống có nguy cơ mai một được bảo vệ khẩn cấp.
Nghị quyết đặt trọng tâm đẩy mạnh phát triển các ngành công nghiệp văn hóa, hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo; xây dựng một số tập đoàn công nghiệp văn hóa, cụm/khu công nghiệp sáng tạo và tổ hợp sáng tạo văn hóa tầm cỡ quốc tế, dựa trên nền tảng công nghệ cao và mô hình kinh doanh đổi mới sáng tạo. Việt Nam phấn đấu trở thành điểm đến hấp dẫn của các sự kiện văn hóa, nghệ thuật quy mô khu vực và thế giới.
Ngân sách nhà nước sẽ bố trí tối thiểu 2% tổng chi hàng năm cho văn hóa và tăng dần theo yêu cầu thực tiễn; ưu tiên cơ chế tài chính cho ba đột phá: đào tạo - đãi ngộ nhân tài văn hóa nghệ thuật, ứng dụng khoa học - công nghệ và chuyển đổi số, đặt hàng sáng tạo các công trình và tác phẩm có giá trị cao.
Đến năm 2030, các ngành công nghiệp văn hóa phấn đấu đóng góp 7% GDP, hình thành 5 - 10 thương hiệu quốc gia trong các lĩnh vực như điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, du lịch văn hóa, thiết kế, thời trang; xây dựng 5 thương hiệu liên hoan nghệ thuật, lễ hội văn hóa quốc tế; mở thêm 1 - 3 trung tâm văn hóa Việt Nam ở nước ngoài, ưu tiên các địa bàn đối tác chiến lược toàn diện; phấn đấu có thêm 5 di sản được UNESCO ghi danh.
Tầm nhìn đến năm 2045, Việt Nam hướng tới trở thành trung tâm công nghiệp văn hóa - sáng tạo năng động của khu vực và quốc tế; công nghiệp văn hóa, kinh tế sáng tạo trở thành trụ cột của phát triển bền vững, đóng góp 9% GDP; có 10 thương hiệu liên hoan, lễ hội tầm vóc quốc tế; thêm 8 - 10 di sản được UNESCO ghi danh; phấn đấu Top 3 ASEAN và Top 30 thế giới về Chỉ số Sức mạnh mềm (Soft Power Index) và giá trị xuất khẩu sản phẩm công nghiệp văn hóa.
Nghị quyết của Bộ Chính trị đề ra 8 nhiệm vụ, giải pháp. Trong đó, đổi mới mạnh mẽ tư duy, thống nhất cao về nhận thức và hành động nhằm phát triển văn hóa trong kỷ nguyên mới. Cùng với đó, hoàn thiện thể chế tạo đột phá chiến lược, khơi thông nguồn lực phát triển văn hóa như thể chế hóa đầy đủ, đồng bộ và tổ chức thực hiện hiệu quả các chủ trương, đường lối của Đảng về văn hóa.
Xây dựng, ban hành và tổ chức thực hiện Bộ chỉ số văn hóa quốc gia, Bộ chỉ số thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế theo chuẩn mực quốc tế. Có chính sách đãi ngộ xứng đáng với nghệ nhân (dân gian), nghệ sĩ; tạo điều kiện thúc đẩy, hỗ trợ văn nghệ sĩ tham gia, đạt giải thưởng lớn tại các cuộc thi, triển lãm uy tín, danh giá về nghệ thuật của thế giới...
Theo đó, nghị quyết nhấn mạnh thống nhất chọn ngày 24/11 hàng năm là "Ngày Văn hóa Việt Nam", với chủ trương là ngày nghỉ, người lao động được hưởng nguyên lương, để nhân dân được nâng cao khả năng thụ hưởng văn hóa, đội ngũ văn nghệ sĩ được động viên sáng tạo, toàn xã hội đề cao, thực hành lối sống văn hóa, văn minh.
Bộ Chính trị yêu cầu đổi mới phương thức quản lý văn hóa theo hướng kiến tạo, phục vụ; đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tạo động lực bứt phá cho phát triển văn hóa…
Châu Anh