Nội vụ & Xã hộiIn bài này (Ctrl + P)

Kinh tế số - Động lực tăng trưởng để bứt phá

2026 được xác định là năm tăng tốc chuyển đổi số, chuyển từ hoàn thiện thể chế sáng tạo kết quả thực chất, lan tỏa vào nền kinh tế, với mục tiêu kinh tế số đóng góp khoảng 22% GDP.

Kinh tế số tạo việc làm và tăng trưởng

Giai đoạn cuối năm 2025 chứng kiến dấu ấn rõ rệt của kinh tế số. Chỉ tính riêng trong 10/2025, tháng bứt phá, doanh thu toàn ngành công nghệ số đạt 505.518 tỷ đồng, tăng 52,4% so với cùng kỳ năm 2024. Đây là mức tăng trưởng nổi bật trong bối cảnh thế giới đang đối mặt với nhiều biến động về kinh tế, khẳng định sức cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam và khả năng tận dụng cơ hội từ chuyển đổi số. Kinh tế số khẳng định vị trí của mình, đóng góp quan trọng vào tăng trưởng GDP và tạo nền tảng để Việt Nam hướng tới các mục tiêu kinh tế số chiếm 30% GDP vào năm 2030.

Bên cạnh đó, các mặt hàng phần cứng - điện tử tiếp tục duy trì vị thế chủ lực trong kim ngạch xuất khẩu. Năm 2025, xuất khẩu điện tử, máy tính và linh kiện của Việt Nam đạt mức kỷ lục gần 108 tỷ USD (tăng trưởng mạnh 48,4% so với 2024), dẫn đầu trong các nhóm hàng xuất khẩu chủ lực, đóng góp lớn vào tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước trên 470 tỷ USD, với các thị trường chính là Mỹ, Trung Quốc, Hàn Quốc và Hong Kong (Trung Quốc). Những con số này cho thấy, Việt Nam đang là điểm đến hấp dẫn của chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu, đồng thời khẳng định vai trò của đổi mới công nghệ trong phát triển kinh tế bền vững. Đáng chú ý, hệ sinh thái doanh nghiệp công nghệ tiếp tục được mở rộng. Đây là lực lượng nòng cốt trong phát triển nền kinh tế số, tạo việc làm chất lượng cao và góp phần sản xuất các sản phẩm “make in Vietnam” có hàm lượng tri thức lớn.

Mặc dù năm 2025 dù khép lại với điểm nhấn đáng chú ý là kinh tế số, tăng trưởng 14,6% và đóng góp hơn 14% GDP, Cục Thống kê cho rằng, theo Nghị quyết 57, từ tỷ lệ đóng góp hiện nay đến mục tiêu 30% GDP vào năm 2030 và 50% năm 2045 vẫn còn khoảng cách rất rộng, lên đến hàng chục điểm phần trăm GDP.

PGS, TS Hoàng Xuân Bình, Trưởng khoa Kinh tế quốc tế, Trường Đại học Ngoại thương nêu rõ, chuyển đổi số không chỉ là mục tiêu công nghệ mà là công cụ chiến lược để Việt Nam đạt được mục tiêu phát triển quốc gia vào năm 2030, với sự phối hợp chặt chẽ giữa 3 trụ cột “Chính phủ số - Kinh tế số - Xã hội số”. Ông Bình khẳng định, kinh tế số tạo việc làm và tăng trưởng, cung cấp công cụ cho xã hội số, như các nền tảng học trực tuyến hỗ trợ giáo dục số.

Để kinh tế số có sức bứt phá, PGS, TS Hoàng Xuân Bình nhấn mạnh, cần triển khai chương trình đào tạo kỹ năng số toàn diện cho 1 triệu công chức đến năm 2030. Chính phủ cần tăng cường hợp tác với các trường đại học và nền tảng trực tuyến, áp dụng mô hình

Singapore's Smart Nation để đào tạo AI cơ bản nhằm nâng cao năng suất lao động công vụ, giảm khoảng cách số giữa các bộ, ngành.

Kinh tế số - Động lực tăng trưởng để bứt phá - 1
Năm 2025, kinh tế số hiện diện rõ trong cấu trúc tăng trưởng. 

Nền tảng số: Giải pháp quan trọng tạo dư địa tăng trưởng mới

Trong bối cảnh thế giới tiếp tục biến động nhanh và phức tạp, khoa học - công nghệ và chuyển đổi số ngày càng trở thành động lực quan trọng của tăng trưởng kinh tế. Dự thảo Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng nhấn mạnh, xác lập mô hình tăng trưởng mới với mục tiêu là nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả, giá trị gia tăng và sức cạnh tranh của nền kinh tế; lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính; tạo ra sức sản xuất và phương thức sản xuất mới chất lượng cao, trọng tâm là kinh tế dữ liệu, kinh tế số; đẩy mạnh chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, chuyển đổi năng lượng, chuyển đổi cơ cấu và chất lượng nguồn nhân lực.

Trên tinh thần đó, kinh tế số không chỉ được hiểu là việc ứng dụng công nghệ số trong sản xuất, kinh doanh mà còn là sự chuyển đổi toàn diện phương thức tổ chức nền kinh tế, quản lý xã hội và vận hành bộ máy nhà nước. Việc thúc đẩy các ngành, lĩnh vực kinh tế dựa trên dữ liệu, nền tảng số và đổi mới sáng tạo được xem là giải pháp quan trọng nhằm tạo dư địa tăng trưởng mới, khai thác hiệu quả nguồn lực trong nước và tận dụng các cơ hội từ hội nhập quốc tế.

Theo Cục Thống kê, tại Việt Nam trong giai đoạn 2021 - 2025, kinh tế số nổi lên như một trụ cột quan trọng trong Chiến lược Chuyển đổi số quốc gia với tốc độ phát triển nhanh và tương đối đồng đều trên nhiều lĩnh vực, nhất là sau khi Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia được ban hành.

Tỷ trọng giá trị tăng thêm của kinh tế số trong GDP của Việt Nam cũng đã liên tục tăng trong giai đoạn 2021 - 2025, từ 12,87% GDP năm 2021 lên 14,02% GDP năm 2025. Trung bình giai đoạn này, tỷ trọng kinh tế số trong GDP ước đạt 13,2%, trong đó ngành kinh tế số lõi đóng góp 8,13% và số hóa các ngành khác là 5,05%.

Năm 2025, kinh tế số tiếp tục đóng góp quan trọng trong tăng trưởng kinh tế Việt Nam với tỷ trọng giá trị tăng thêm ước đạt 14,02% GDP, tương đương khoảng 72,1 tỷ USD, gấp 1,64 lần so với năm 2020 (năm 2020 đạt 43,8 tỷ USD), gấp 1,5 lần so với năm 2021 (năm 2021 đạt 53 tỷ USD). Tốc độ tăng quy mô giá trị tăng thêm của kinh tế số theo giá hiện hành bình quân giai đoạn 2021 - 2025 đạt 12,1%, trong đó năm 2021 đạt mức thấp nhất là 7,2%, năm 2025 cao nhất là 18,4%.

Theo giá so sánh, năm 2025 tốc độ tăng trưởng kinh tế số tăng khoảng 11,8% so với năm 2024; bình quân giai đoạn 2021 - 2025, giá trị tăng thêm của kinh tế số tăng 9,8%. Trong khi đó, theo khu vực kinh tế, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản đóng góp 0,13%; khu vực công nghiệp và xây dựng đóng góp 6,67%; khu vực dịch vụ đóng góp lớn nhất với 7,22%.

Đáng chú ý, các ngành dịch vụ ứng dụng công nghệ thông tin trong sản xuất kinh doanh và quản lý điều hành có xu hướng tăng nhanh, góp phần nâng tỷ trọng đóng góp của kinh tế số khu vực dịch vụ trong GDP từ 6,5% năm 2020 lên 7,2% năm 2025. Điều này thể hiện sự nỗ lực của Chính phủ, bộ, ngành và địa phương trong việc đẩy mạnh phát triển công nghệ thông tin và truyền thông, hoạt động số hóa của các ngành kinh tế ngày càng được tăng cường.

Những kết quả đạt được trong năm 2025 thể hiện rõ sự cam kết mạnh mẽ và quyết tâm của Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và người dân trong triển khai chuyển đổi số, phát triển kinh tế số và xã hội số, phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Chuyển đổi số của Việt Nam đang đi đúng hướng. Kinh tế số tăng trưởng nhanh, xuất khẩu công nghệ cao tiếp tục giữ vai trò đầu tàu, doanh nghiệp số mở rộng mạnh mẽ, người dân tích cực tham gia vào xã hội số. Cùng với đó, các chương trình chiến lược giai đoạn 2026 - 2030 đang được chuẩn bị kỹ lưỡng, tạo nền tảng vững chắc để Việt Nam bước vào giai đoạn tăng tốc chuyển đổi số toàn diện.

Với sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt, chuyển đổi số hứa hẹn tiếp tục tạo ra những giá trị mới cho nền kinh tế, nâng cao chất lượng đời sống xã hội và đưa Việt Nam từng bước khẳng định vị thế trong kỷ nguyên số. Việc xác định rõ phát triển kinh tế số là định hướng lớn, lâu dài thể hiện tầm nhìn chiến lược của Đảng, góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng đất nước phát triển, có thu nhập cao theo định hướng xã hội chủ nghĩa trong giai đoạn mới.

Cục Thống kê cũng chỉ ra, năm 2025, kinh tế số đã trở thành nhân tố quan trọng, tạo khác biệt về tăng trưởng của kinh tế số giữa các địa phương. Trong số 

34 tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương có 4 tỉnh, thành phố có tỷ trọng giá trị tăng thêm của kinh tế số trong GRDP trên 20% bao gồm: Bắc Ninh (46,3%), Thái Nguyên (29,53%), Hải Phòng (22,28%), Phú Thọ (22,71%); 4 tỉnh, thành phố có tỷ trọng từ 10 - 20%; 26 tỉnh, thành phố có tỷ trọng từ 6 - 10%.

Riêng 2 cực tăng trưởng của cả nước là TP Hà Nội đạt 17,34% và TPHCM đạt 13,43%. Sự phân hóa này phản ánh khác biệt về mức độ phát triển công nghiệp, hạ tầng số, thu hút đầu tư và khả năng ứng dụng công nghệ số vào hoạt động kinh tế - xã hội ở từng địa phương. 

Thành Công

Link nội dung: https://noivuxahoi.dantri.com.vn/doi-song-kinh-te-xa-hoi/kinh-te-so-dong-luc-tang-truong-de-but-pha-20260121102026714.htm