Nhiều địa phương tiên phong phát triển nhà ở cho thuê
Hưởng ứng chủ trương của Đảng và Nhà nước, nhiều địa phương đồng loạt triển khai các dự án nhà ở cho thuê quy mô lớn. Thực hiện chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Thông báo số 64-TB/VPTW của Văn phòng Trung ương Đảng về phát triển mô hình chung cư cho thuê dành cho công nhân, người lao động và các đối tượng thu nhập thấp, ngày 28/6, tỉnh Hưng Yên tổ chức khởi công 2 dự án nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê tại Khu công nghiệp Liên Hà Thái (xã Thái Thụy) và phường Phố Hiến.
Dự án nhà ở cho thuê và nhà ở xã hội phường Phố Hiến có quy mô khoảng 31ha. Theo quy hoạch được phê duyệt, dự án gồm khoảng 5.500 căn hộ nhà ở xã hội, đáp ứng nhu cầu chỗ ở cho gần 12.000 người. Trong đó, công trình nhà ở cho thuê khi hoàn thành sẽ bổ sung nguồn cung nhà ở cho người lao động, cán bộ, công chức, viên chức và các đối tượng có nhu cầu trên địa bàn tỉnh.
Còn dự án nhà ở cho thuê và nhà ở xã hội Khu công nghiệp Liên Hà Thái tại xã Thái Thụy có tổng diện tích 52ha. Trong đó, công trình Nhà ở cho thuê khu số 1 có diện tích xây dựng gần 3.200m2 gồm 3 khối nhà ở dạng chung cư cao 6 tầng dự kiến cung cấp 320 căn hộ cho thuê. Công trình nhà ở xã hội khu số 2 có quy mô 6.9ha. Tổng mức đầu tư 1.595 tỷ đồng gồm 7 tòa nhà ở dạng chung cư cao 9 tầng dự kiến cung cấp 1.700 căn hộ đáp ứng nhu cầu cho khoảng 3.800 người. Diện tích căn hộ tại khu nhà ở xã hội có 2 loại là 35m2 và 55m2.
Ông Nguyễn Mạnh Quyền, Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên cho biết, tỉnh đang đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu hoàn thành xây dựng hơn 6.000 căn nhà ở xã hội trong năm 2026 và hơn 56.000 căn giai đoạn 2026 - 2030. Cùng với việc phát triển nhà ở xã hội, tỉnh cũng chú trọng đầu tư các công trình nhà ở cho thuê để góp phần giải quyết nhu cầu nhà ở cho người lao động và tạo môi trường sống văn minh, hiện đại, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và phát triển bền vững ở các khu, cụm công nghiệp trên địa bàn.
Trước đó, thành phố Đồng Nai tổ chức Lễ khởi công Dự án nhà ở xã hội cho thuê Long Bình. Đây là địa phương đầu tiên trong cả nước có “sản phẩm” cụ thể hóa chủ trương mới của Trung ương về ưu tiên phát triển chung cư cho thuê, nhằm mở rộng cơ hội tiếp cận, thụ hưởng cho công nhân, lao động, người thu nhập thấp.
Dự án nhà ở xã hội cho thuê Long Bình có quy mô hơn 12ha, xây dựng khoảng 10.000 căn hộ cho thuê. Trong đó, giai đoạn 1 gồm 2 block (khối nhà) chung cư cao 20 tầng với khoảng 1.000 căn hộ cho thuê có diện tích từ 30 đến 70m², đáp ứng các tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật hiện hành về nhà ở xã hội. Thời gian thực hiện trong vòng một năm kể từ khi khởi công. Khi hoàn thành, dự án sẽ cung cấp các căn hộ cho thuê, góp phần đáp ứng nhu cầu nhà ở của người dân, công nhân, người lao động và các đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội theo quy định.
Tại Hà Nội, thành phố vừa đồng loạt khởi công 3 dự án nhà ở cho thuê với tổng quy mô hơn 8.000 căn hộ, tổng vốn đầu tư dự kiến trên 30.000 tỷ đồng. Trong đó, dự án tại Khu đô thị mới Pháp Vân - Tứ Hiệp (phường Yên Sở) có quy mô 1.176 căn hộ với tổng mức đầu tư khoảng 1.396 tỷ đồng; dự án tại phường Việt Hưng gồm 1.166 căn hộ, tổng mức đầu tư hơn 3.562 tỷ đồng.
Đặc biệt, dự án Khu nhà ở hỗn hợp Him Lam Long Biên do Tập đoàn Him Lam đầu tư sẽ dành hơn 11ha để phát triển khoảng 6.000 căn hộ, trong đó khoảng 4.000 căn được bố trí cho thuê dài hạn, với tổng mức đầu tư khoảng 29.000 tỷ đồng.
Không chỉ Hà Nội và Đồng Nai, làn sóng phát triển nhà ở cho thuê đang lan rộng trên phạm vi cả nước. Hải Phòng, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Hưng Yên và Ninh Bình đã được Chính phủ giao khởi công ít nhất một dự án nhà ở cho thuê trong năm nay, đồng thời đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án quy mô lớn trong những tháng cuối năm.
TPHCM cũng đặt mục tiêu xây dựng khoảng 50.000 căn nhà ở xã hội cho thuê trong giai đoạn 2026 - 2030. Thành phố đồng thời nghiên cứu chuyển đổi một phần quỹ nhà tái định cư và tài sản công dôi dư sang nhà ở cho thuê nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực.
Doanh nghiệp mạnh tay đầu tư vào phân khúc mới
Song hành cùng các địa phương, cộng đồng doanh nghiệp cũng đang tích cực tham gia chương trình phát triển nhà ở cho thuê.
Theo thống kê, đã có 13 doanh nghiệp đăng ký xây dựng hơn 97.000 căn hộ cho thuê tại TPHCM. Trong đó, CT Group dẫn đầu với kế hoạch phát triển 20.000 căn hộ; tiếp đến là Bcons với 10.000 căn; Kim Oanh Group đăng ký 5.000 căn; Vingroup đăng ký 4.500 căn. Nhiều doanh nghiệp khác như Novaland, Nam Long, Lê Thành, Đức Mạnh và Thiên Phát cũng đăng ký phát triển hàng nghìn căn hộ.
Không chỉ dừng ở những cam kết trên giấy, nhiều doanh nghiệp đã nhanh chóng triển khai dự án thực tế. Điển hình là Tập đoàn Bcons vừa khởi công dự án nhà ở xã hội tại phường Tân Uyên, dự kiến cung cấp khoảng 800 căn hộ có diện tích từ 31,5 - 51,6m².
Sự tham gia mạnh mẽ của khối doanh nghiệp đang tạo thêm nguồn lực quan trọng cho chương trình phát triển nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê trong giai đoạn tới.
Mới đây, Bộ Xây dựng đã có công điện gửi UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương về việc đẩy mạnh phát triển nhà ở cho thuê. Nội dung công điện bám sát kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và chỉ đạo của Chính phủ, trong đó xác định nhà ở cho thuê là phân khúc chiến lược, dài hạn, phục vụ nhu cầu của đông đảo người dân.
Theo Bộ Xây dựng, đây là bước chuyển quan trọng trong tư duy phát triển thị trường bất động sản. Các địa phương được yêu cầu khẩn trương điều tra, đánh giá nhu cầu thuê nhà của từng nhóm đối tượng để xây dựng kế hoạch phát triển nhà ở cho thuê giai đoạn 2026 - 2030, xác định rõ mục tiêu, danh mục dự án, lộ trình triển khai và nguồn lực thực hiện.
Đáng chú ý, Bộ Xây dựng đề nghị mỗi địa phương phấn đấu khởi công ít nhất một dự án nhà ở cho thuê bằng vốn ngân sách, đồng thời chuẩn bị triển khai các dự án quy mô lớn trong thời gian tới.
Để bảo đảm tiến độ, các địa phương phải bố trí nguồn vốn, quỹ đất sạch, áp dụng quy trình ưu tiên và đơn giản hóa thủ tục đầu tư đối với các dự án nhà ở cho thuê; kiện toàn Quỹ phát triển nhà ở địa phương nhằm đầu tư xây dựng hoặc mua lại nhà ở phục vụ mục đích cho thuê.
Bộ Xây dựng cũng yêu cầu rà soát toàn bộ quỹ nhà ở thuộc tài sản công như nhà công vụ, nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân, ký túc xá sinh viên để khai thác hiệu quả hơn; nghiên cứu chuyển đổi công năng đối với những công trình bỏ hoang hoặc sử dụng không hiệu quả.
Cùng với đó, cơ chế "một cửa, một đầu mối, một quy trình chuẩn" sẽ được áp dụng nhằm cắt giảm mạnh thủ tục hành chính, ưu tiên giải quyết hồ sơ theo "luồng xanh" đối với các dự án nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê.
Theo TS Nguyễn Sĩ Dũng, nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội, nhà ở cho thuê đang mở ra một chương mới của chính sách nhà ở. Đây không đơn thuần là việc bổ sung thêm một phân khúc cho thị trường bất động sản mà là sự chuyển dịch từ tư duy sở hữu sang tư duy tiếp cận; từ hỗ trợ công trình sang hỗ trợ con người; từ chính sách bất động sản sang chính sách an cư. Đó cũng là biểu hiện sinh động của tính nhân văn trong chính sách phát triển của đất nước.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Việt Nam cần một cơ chế tài chính đủ mạnh, linh hoạt và thông minh; không chạy theo số lượng dự án hay quy mô giải ngân mà hướng đến kết quả cuối cùng là khả năng an cư của người dân.
“Nhà ở cho thuê đang mở ra một chương mới của chính sách nhà ở Việt Nam. Đây không đơn thuần là việc bổ sung thêm một phân khúc cho thị trường bất động sản mà là sự chuyển dịch từ tư duy sở hữu sang tư duy tiếp cận; từ hỗ trợ công trình sang hỗ trợ con người; từ chính sách bất động sản sang chính sách an cư. Đồng thời, đó cũng là biểu hiện sinh động của tính nhân văn trong chính sách phát triển của đất nước”, TS Nguyễn Sĩ Dũng, nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội.
Phương Anh