Làm chủ công nghệ để phục vụ người dân tốt hơn
Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Bãi Cháy (tỉnh Quảng Ninh) chỉ có 4 công chức trực tiếp tiếp nhận và giải quyết hồ sơ nhưng trung bình mỗi ngày phải xử lý khoảng 50 hồ sơ thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau. Không chỉ tiếp nhận hồ sơ, đội ngũ này còn phải cập nhật dữ liệu, theo dõi tiến độ, trả kết quả trên môi trường điện tử, đồng thời hướng dẫn, nộp hộ hồ sơ cho công dân đối với những trường hợp chưa thành thạo thao tác trên môi trường mạng. Thời điểm cao điểm, mỗi cán bộ phải đảm nhiệm nhiều phần việc cùng lúc.
Theo lãnh đạo Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Bãi Cháy, với khối lượng công việc lớn, mỗi cán bộ, công chức đều phải nỗ lực nhiều hơn, vừa nắm chắc chuyên môn, vừa thao tác thành thạo trên phần mềm để bảo đảm tiến độ, chất lượng và giảm tối đa thời gian chờ đợi cho người dân. Năng lực số vì thế không còn là kỹ năng bổ trợ mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc trong thực thi công vụ.
Không chỉ ở Trung tâm Phục vụ hành chính công, việc nâng cao năng lực số đã được triển khai trong toàn bộ hệ thống chính trị của phường Bãi Cháy. Từ khối chuyên môn đến các bộ phận tham mưu, cán bộ, công chức đều được trang bị kỹ năng số cần thiết, từng bước hình thành phong cách làm việc trên môi trường điện tử. Trong điều hành, các cuộc họp được tổ chức linh hoạt trên nền tảng số; văn bản được xử lý trên hệ thống quản lý văn bản điện tử; tiến độ công việc được theo dõi theo thời gian thực. Cách làm này giúp tiết kiệm thời gian, nâng cao tính kịp thời, minh bạch trong chỉ đạo, điều hành.
Đến nay, 100% cán bộ, công chức, viên chức của phường Bãi Cháy đã xử lý công việc trên môi trường mạng; chủ động sử dụng các ứng dụng trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ xử lý hồ sơ, tổng hợp dữ liệu, nâng cao hiệu suất công việc. Cùng với đó, 100% chi bộ thuộc các cơ quan Đảng của phường đã triển khai ứng dụng phần mềm "Sổ tay đảng viên điện tử" từ kỳ sinh hoạt chi bộ tháng 3/2026, bảo đảm đồng bộ, nền nếp. Từ thực tiễn này, việc chuyển từ tư duy quản lý hành chính sang cách làm dựa trên kết quả đang từng bước hình thành, góp phần giúp bộ máy vận hành linh hoạt, hiệu quả hơn.
Tại Sơn La, sau khi hoàn thành sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, toàn tỉnh đã thành lập và duy trì hoạt động 1.869 tổ công nghệ số cộng đồng, với hơn 10.000 thành viên. Mỗi tổ thường có 5 - 7 thành viên, nòng cốt là đoàn viên, thanh niên, giáo viên, công an cơ sở, bí thư chi bộ và trưởng bản. Các tổ có nhiệm vụ hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, cài đặt và khai thác các ứng dụng số phục vụ y tế, giáo dục, an sinh xã hội, cũng như tham gia các nền tảng thương mại điện tử.
Tại nhiều địa phương, hoạt động của tổ công nghệ số cộng đồng đã mang lại hiệu quả rõ rệt. Tại phường Chiềng An, chính quyền địa phương đã phối hợp với doanh nghiệp công nghệ tổ chức các lớp tập huấn về chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo cho cán bộ, công chức, giáo viên và thành viên tổ công nghệ số. Việc nâng cao năng lực cho đội ngũ tham mưu và hỗ trợ trực tiếp người dân đã giúp cải thiện chất lượng giải quyết thủ tục hành chính, đồng thời thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt trong thực hiện chính sách an sinh xã hội.
Tương tự, tại phường Chiềng Cơi, chính quyền địa phương đã thành lập các tổ công nghệ số tại từng bản, tổ dân phố; đồng thời triển khai các lớp tập huấn trong khuôn khổ phong trào "Bình dân học vụ số" nhằm lan tỏa kỹ năng số đến từng hộ dân. Các thành viên tổ không chỉ hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến mà còn là lực lượng tuyên truyền tích cực, đưa chủ trương, chính sách về chuyển đổi số đến cộng đồng.
Nhờ sự hỗ trợ của các tổ công nghệ số cộng đồng, việc tiếp nhận và xử lý thông tin tại cơ sở cũng thuận lợi hơn. Nhiều địa phương đã xây dựng các nhóm tương tác trực tuyến để truyền tải thông tin chỉ đạo, điều hành đến người dân một cách nhanh chóng, minh bạch, tiết kiệm thời gian và chi phí.
Sau một thời gian triển khai, các tổ công nghệ số cộng đồng đã bước đầu phát huy hiệu quả trong hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ số. Đến nay, toàn tỉnh đã tiếp nhận và phê duyệt hàng trăm nghìn hồ sơ định danh điện tử; nhiều dịch vụ công trực tuyến được sử dụng rộng rãi; tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt và chi trả an sinh qua tài khoản ngày càng tăng, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và cải thiện chất lượng phục vụ người dân.
Tăng cường bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng cho công chức cấp xã
Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà vừa ký Quyết định 700/QĐ-TTg ngày 20/4/2026 phê duyệt Đề án tăng cường bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, công chức ở xã, phường, đặc khu đáp ứng yêu cầu vận hành chính quyền địa phương 2 cấp giai đoạn 2026 - 2031.
Mục tiêu chung của đề án là tăng cường bồi dưỡng để kịp thời trang bị kiến thức, kỹ năng; chuyên môn, nghiệp vụ cho cán bộ, công chức cấp xã theo yêu cầu của vị trí việc làm (mới); đồng thời, hướng đến việc nâng cao năng lực, tính chuyên nghiệp và ý thức trách nhiệm cho đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã để thực thi nhiệm vụ, công vụ đáp ứng yêu cầu vận hành chính quyền địa phương 2 cấp hiệu lực, hiệu quả.
Bên cạnh đó, phát triển năng lực (tư duy chiến lược, tư duy dữ liệu, chuyển đổi số, huy động nguồn lực, phối hợp liên ngành, phản ứng chính sách) của đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.
Đề án cũng nêu rõ những mục tiêu cụ thể. Giai đoạn 2026 - 2028, tập trung bồi dưỡng kiến thức chuyên môn chuyên ngành, bồi dưỡng, tập huấn chuyên môn, kỹ năng, nghiệp vụ, năng lực quản lý, điều hành để có đủ năng lực cơ bản thực thi nhiệm vụ, công vụ.
Cụ thể, căn cứ tình hình thực tiễn, các cơ quan, đơn vị cử cán bộ, công chức cấp xã chưa đáp ứng yêu cầu về chuyên môn của vị trí việc làm (mới) đi bồi dưỡng kiến thức chuyên môn, chuyên ngành. Bảo đảm đến hết năm 2028, 100% cán bộ, công chức cấp xã chưa đáp ứng yêu cầu về chuyên môn của vị trí việc làm được cử đi bồi dưỡng kiến thức chuyên môn chuyên ngành.
Tiếp đến, đề án nêu rõ mục tiêu bảo đảm 50% công chức chuyên môn ở cấp xã được bồi dưỡng kiến thức chung về quản lý nhà nước đáp ứng yêu cầu vận hành chính quyền địa phương 2 cấp; 100% cán bộ, công chức cấp xã được bồi dưỡng, tập huấn chuyên môn, nghiệp vụ theo ngành, lĩnh vực; bồi dưỡng các kỹ năng bổ trợ để thực hiện hiệu quả nhiệm vụ được giao.
Đến giai đoạn 2029 - 2031, tập trung bồi dưỡng kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng lãnh đạo, quản lý; trang bị kỹ năng bổ trợ, chuyên sâu phục vụ quá trình thực thi nhiệm vụ, công vụ đáp ứng yêu cầu của vị trí việc làm ở cấp xã.
Ở mốc trên phải bảo đảm 50% công chức chuyên môn ở cấp xã được bồi dưỡng kiến thức chung về quản lý nhà nước đáp ứng yêu cầu vận hành chính quyền địa phương 2 cấp.
Hết năm 2031, 100% cán bộ, công chức cấp xã được bổ sung kiến thức và kỹ năng, nghiệp vụ mới nhằm nâng cao năng lực, tính chuyên nghiệp trong thực thi nhiệm vụ, năng lực phát triển trong bối cảnh đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp hiệu lực, hiệu quả.
Thái An
