Mặt bằng thu nhập ổn định và tăng nhẹ
Tập đoàn Navigos Group vừa công bố “Báo cáo Lương và Thị trường lao động năm 2026 - Talent Guide 2026”, cung cấp bức tranh toàn cảnh về xu hướng nhân sự, mặt bằng lương theo ngành và khuyến nghị chiến lược từ chuyên gia tuyển dụng.
Báo cáo nhận định, kinh tế tăng trưởng mạnh tạo lực kéo việc làm. Quy mô và chất lượng lao động cải thiện, trong đó có khoảng 53,5 triệu người trong độ tuổi lao động, 52,4 triệu người có việc làm, lao động phi chính thức giảm còn 63,1%. Thu nhập bình quân đạt 8,4 triệu đồng/tháng (tăng 8,9% so với năm trước) và vẫn tồn tại khoảng cách thu nhập theo giới và vùng/ngành.
Về thực trạng lao động Việt Nam, theo khảo sát của Navigos Group, mặt bằng thu nhập năm 2025 ổn định với sự tăng nhẹ: 26,57% NLĐ thu nhập không đổi, khoảng 62% thu nhập tăng, trong khi 8,57% thu nhập giảm.
Trong nhóm tăng thu nhập, 2 mức tăng phổ biến nhất là tăng dưới 5% và tăng từ 5% đến dưới 10%. Phúc lợi hiện vẫn thiên về nhóm quyền lợi cơ bản/bảo hiểm bắt buộc: BHXH (91,43%), BHYT (84,42%), nghỉ phép năm (82,37%), bảo hiểm thất nghiệp (79,02%), nghỉ lễ/tết/sinh nhật hưởng lương (69,09%). Nhóm phúc lợi nâng cao liên quan đến phát triển năng lực, linh hoạt trong công việc và đầu tư dài hạn được áp dụng nhưng ở mức hạn chế.
Báo cáo của Navigos Group cũng cho thấy, các mức lương "khủng" từ 100 triệu đồng trở lên ngày càng phổ biến ở tầng lớp quản lý doanh nghiệp (DN) cấp cao tại Việt Nam, với sự đổi ngôi ngoạn mục giữa các ngành nghề. Nhóm thu nhập cao nhất thị trường tập trung vào các vị trí điều hành như tổng giám đốc (CEO) và lãnh đạo cấp cao. Trong đó, nông nghiệp công nghệ cao đã vươn lên trở thành lĩnh vực chịu chi nhất, với mức lương cho vị trí CEO lên tới 527 triệu đồng/tháng. Con số này đã vượt qua hàng loạt ngành nghề truyền thống khác như: CEO ngành hàng tiêu dùng nhanh (FMCG) ghi nhận ở mức 461 triệu đồng/tháng; dược phẩm - y tế là 430 triệu đồng/tháng. Đáng chú ý, lĩnh vực tài chính - ngân hàng - chứng khoán từng giữ vị thế độc tôn nay xếp sau với mức lương điều hành khoảng 419 triệu đồng/tháng.
Không chỉ CEO, "câu lạc bộ lương trăm triệu" cũng mở rộng sang nhiều chức danh quản lý khác (C-level). Giám đốc tài chính (CFO) tại các tập đoàn lớn có thu nhập phổ biến từ 130 đến 350 triệu đồng/tháng. Tại các ngân hàng, giám đốc khối kinh doanh hoặc dữ liệu có thể nhận tới 386 triệu đồng/tháng.
Đặc biệt, trong bối cảnh chuyển đổi số, các vị trí công nghệ cũng đang được săn đón gắt gao. Giám đốc công nghệ (CTO) có thể nhận lương tới 274 triệu đồng/tháng. Thậm chí, các chuyên gia về dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI) và học máy dù chưa giữ vai trò điều hành cao nhất vẫn được trả 100 đến 145 triệu đồng/tháng.
Báo cáo cũng chỉ ra xu hướng phân hóa rõ rệt: DN đang dồn ngân sách đãi ngộ cho nhóm nhân sự chủ chốt. Ngoài lương cứng, thu nhập của cấp quản lý còn bao gồm thưởng hiệu suất và các quyền lợi dài hạn, khiến tổng thu nhập thực tế cao hơn nhiều so với trên hợp đồng.
Chính sách phúc lợi tập trung vào quyền lợi cơ bản
Kết quả khảo sát về chính sách phúc lợi cho thấy, mặc dù 3 loại bảo hiểm bắt buộc theo quy định của Nhà nước, gồm BHXH (chiếm 91,4%), BHYT (chiếm 84,4%) và bảo hiểm thất nghiệp (chiếm 79%) đều chiếm tỷ lệ cao nhưng vẫn chưa đạt mức bao phủ hoàn toàn. Điều này cho thấy vẫn còn một bộ phận NLĐ chưa được tham gia đầy đủ các chế độ bắt buộc.
Bên cạnh các phúc lợi bắt buộc theo quy định, nhiều DN cũng triển khai thêm phúc lợi phổ biến khác như: Nghỉ lễ, tết và sinh nhật có hưởng lương (69%), khám sức khỏe định kỳ (65,6%), thưởng tháng lương thứ 13 (65,6%) và phụ cấp ăn trưa, xăng xe hoặc điện thoại (59,7%). Những con số này phản ánh DN ngày càng chú trọng hơn đến sức khỏe, phúc lợi tài chính và các hỗ trợ thiết thực tới NLĐ.
Nhóm phúc lợi liên quan đến phát triển năng lực, linh hoạt trong công việc và đầu tư dài hạn vẫn được áp dụng ở mức hạn chế. Trong đó, đào tạo và phát triển nghề nghiệp đạt 37,6%, bảo hiểm sức khỏe bổ sung 36% và thưởng hiệu suất 34,3%.
Kết quả khảo sát cũng cho thấy, phần lớn NLĐ (43,1%) được DN đóng BHXH dựa trên một mức lương cố định thấp hơn thu nhập thực tế, trong khi 38,3% cho biết được đóng BHXH trên toàn bộ thu nhập gộp hàng tháng.
Bên cạnh đó, gần 10,7% NLĐ chỉ được đóng BHXH trên mức lương tối thiểu vùng và 4,78% không được đóng BHXH. Kết quả cho thấy vẫn tồn tại tình trạng chưa tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật tại một bộ phận DN, đặc biệt là DN nhỏ hoặc nhóm lao động phi chính thức. Việc đóng BHXH không đúng với thu nhập thực tế có thể phát sinh từ hạn chế về ngân sách, thiếu hiểu biết pháp luật hoặc chủ đích giảm chi phí vận hành.
Năm 2026: NLĐ cần “ổn định năng lực”
Đối với xu hướng được nhà tuyển dụng quan tâm, theo Navigos Group, chiến lược nhân sự 2026 chuyển mạnh sang “lấy con người làm trọng tâm”: Ưu tiên gắn kết nội bộ/văn hóa DN (49,6%), đào tạo và phát triển năng lực (46,4%) và tăng lương/thưởng (44%). Các chính sách giữ chân/thu hút nhân sự được DN dự kiến áp dụng thêm gồm: Lộ trình thăng tiến rõ ràng (34%), phúc lợi ngoài lương (31,2%) và làm việc linh hoạt (18,8%).
Trong bối cảnh AI, tự động hóa và chuyển đổi số tăng tốc, NLĐ cần chuyển từ tư duy “ổn định việc làm” sang “ổn định năng lực”, ưu tiên nâng cao kỹ năng số, khả năng vận hành công nghệ và duy trì tinh thần học tập suốt đời như một chuẩn mực mới trên thị trường.
Đối với DN/nhà tuyển dụng, Navigos Group cho rằng năng lực cạnh tranh của DN ngày càng phụ thuộc vào chiến lược quản trị nguồn nhân lực gắn với chuyển đổi số, thay vì chỉ tập trung vào nhu cầu tuyển dụng ngắn hạn. Trong đó, năng lực công nghệ nền tảng sẽ dần trở thành yêu cầu phổ biến đối với phần lớn vị trí việc làm. DN cần chủ động triển khai các giải pháp nhân sự toàn diện, gồm tuyển dụng nhân sự chất lượng cao, tư vấn thị trường lao động và mặt bằng lương, cùng các hoạt động kết nối nguồn ứng viên phù hợp theo từng ngành nghề.
