Mới đây, Công an tỉnh Thái Nguyên cho biết Phòng Cảnh sát kinh tế đã khởi tố, tạm giam 3 đối tượng là nhân viên tư vấn bất động sản và một người thu mua nhà để điều tra về tội “Làm giả tài liệu của cơ quan, tổ chức và sử dụng tài liệu giả của cơ quan, tổ chức” theo khoản 3, Điều 341 Bộ luật Hình sự.
Vụ việc xảy ra tại dự án NƠXH khu dân cư Đại Thắng do Công ty cổ phần TNG Land làm chủ đầu tư, được cấp phép khởi công từ tháng 3/2024. Đến nay, chủ đầu tư đã ký hợp đồng mua bán hơn 300 căn hộ, với tổng số tiền đặt mua trên 200 tỷ đồng.
Theo kết quả điều tra ban đầu, trong quá trình phân phối căn hộ, một số nhân viên tư vấn bất động sản đã câu kết với các đối tượng làm giả giấy tờ để “hợp thức hóa” hồ sơ cho người không đủ điều kiện. Đáng chú ý, 304 đơn vị, trong đó 67 cơ quan nhà nước và 234 doanh nghiệp, hợp tác xã - tham gia xác nhận hồ sơ mua nhà tại dự án này. Nhiều bộ hồ sơ có dấu hiệu sử dụng giấy tờ giả hoặc xác nhận không đúng thực tế.
Trước đó, thanh tra Sở Xây dựng Bắc Ninh phát hiện hàng trăm trường hợp mua NƠXH không đúng đối tượng. Riêng dự án NƠXH dành cho công nhân tại thị trấn Nếnh từng phải hủy tới 95 hợp đồng.
Tại Hải Phòng, Thanh tra thành phố kiểm tra 155 hồ sơ tại 4 dự án NƠXH đã phát hiện 14 trường hợp không đủ điều kiện. Nhiều hồ sơ kê khai sai nơi làm việc, thu nhập.
Trên thị trường, không khó để bắt gặp những lời chào mời đầy “bảo đảm”: “Có suất nội bộ, không cần bốc thăm”, “Hỗ trợ hồ sơ từ A-Z, cam kết ký hợp đồng”, “Chỉ cần đóng trước vài trăm triệu, chắc chắn có nhà”…
Ẩn sau đó là khoản tiền chênh không nhỏ, từ vài chục đến hàng trăm triệu đồng, thậm chí có dự án bị đẩy chênh 30 - 40% so với giá niêm yết. Khoản tiền này thường được thu ngoài hợp đồng, không hóa đơn, chỉ bằng giấy viết tay hoặc thỏa thuận miệng.
Luật sư Tạ Anh Tuấn, Giám đốc Công ty Luật TNHH Tạ Anh Tuấn cho biết: “Nhiều người nghĩ mình chỉ là nạn nhân nhưng nếu biết rõ hồ sơ không đúng quy định mà vẫn tham gia thì cũng có thể phải chịu trách nhiệm pháp lý”, ông phân tích.
Theo luật sư, khi hồ sơ bị xác định là gian dối hoặc không đúng đối tượng, cơ quan chức năng có quyền thu hồi nhà, hủy hợp đồng, buộc trả lại căn hộ. Trường hợp có đủ yếu tố cấu thành tội phạm, các bên liên quan còn có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự.
Một rủi ro khác là việc nhờ người khác đứng tên mua nhà. Khi xảy ra tranh chấp hoặc Nhà nước tiến hành hậu kiểm, người thiệt thòi nhất lại chính là người bỏ tiền, luật sư Tạ Anh Tuấn cảnh báo.
Trước thực trạng tiêu cực, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 34/CT-TTg về chấn chỉnh, tăng cường minh bạch trong xét duyệt, mua, bán, cho thuê NƠXH.
Thủ tướng yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố chịu trách nhiệm toàn diện về kết quả thực hiện chính sách NƠXH; công khai đầy đủ thông tin dự án, thời gian nhận hồ sơ, số lượng căn hộ, giá bán; công bố danh sách người đủ điều kiện và danh sách đã ký hợp đồng để phục vụ công tác hậu kiểm.
Các địa phương phải tăng cường thanh, kiểm tra; phối hợp với cơ quan công an xử lý nghiêm môi giới trái phép, trục lợi chính sách; thu hồi ngay nhà ở xã hội đối với các trường hợp gian dối và công khai danh tính vi phạm. Chủ đầu tư tuyệt đối không được thu tiền đặt cọc trái quy định, không được ủy quyền cho cá nhân hay sàn giao dịch đứng ra thu tiền.
Đáng chú ý, Bộ Công an sẽ sử dụng dữ liệu dân cư để xác minh thu nhập, tình trạng nhà ở. Trường hợp khai gian, dù đã ký hợp đồng, vẫn bị thu hồi nhà.
Phương Anh
