Lương tăng, công nhân thêm động lực gắn bó nhà máy
Những ngày đầu năm, không khí làm việc tại nhiều nhà máy, xí nghiệp trở nên phấn khởi hơn khi chính sách tiền lương mới chính thức có hiệu lực. Việc hoàn tất điều chỉnh thang, bảng lương theo Nghị định 293 của Chính phủ, thậm chí áp dụng mức tăng cao hơn, đang tiếp thêm động lực để người lao động yên tâm gắn bó lâu dài với doanh nghiệp.
Lương trung bình khoảng 8 triệu đồng/tháng, chị Hoàng Thị Thúy, công nhân Nhà máy Vietfoods (xã Thuận An, TP Hà Nội) cho biết, với mức thu nhập hiện nay của hai vợ chồng, phải “co kéo” lắm mới đủ trang trải cuộc sống. Vì thế, vợ chồng chị gần như không có tích lũy. “Khi lương cơ sở tăng, mức đóng BHXH cũng sẽ tăng, vì thế chúng tôi có cơ hội nhận lương cao hơn. Chỉ mong lương tăng nhưng giá cả sinh hoạt không bị té nước theo mưa”, chị Thúy chia sẻ.
Bên cạnh tiền lương, nhiều công ty vẫn duy trì các khoản hỗ trợ như tiền chuyên cần, phụ cấp và phúc lợi giúp người lao động giảm bớt áp lực chi tiêu trong bối cảnh giá cả sinh hoạt tăng cao.
Tỉnh Đồng Nai là nơi tập trung hàng chục khu công nghiệp, khu chế xuất với quy mô hàng triệu lao động đến từ khắp mọi miền đất nước. Đây là một trong những thủ phủ công nghiệp hàng đầu của vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
Sở Nội vụ Đồng Nai cho rằng, sự biến động của chính sách tiền lương tại đây không chỉ tác động trực tiếp đến đời sống của hàng triệu hộ gia đình, mà còn tạo ra những hiệu ứng lan tỏa đến thị trường lao động của cả khu vực Đông Nam bộ. Qua khảo sát tại 200 doanh nghiệp đóng trên địa bàn, các doanh nghiệp đã hoàn tất việc xây dựng phương án điều chỉnh mức lương tối thiểu vùng. Mức tăng dự kiến phổ biến từ 7 - 10%.
Đáng chú ý, nhiều doanh nghiệp không chỉ tăng mức sàn mà còn điều chỉnh tăng đồng loạt cho các bậc lương cao hơn để giữ khoảng cách thâm niên hợp lý. Tỷ lệ tăng này cao hơn hoặc bằng mức quy định của Chính phủ (7,2%), thể hiện thiện chí của doanh nghiệp trong việc chia sẻ khó khăn với người lao động. 10% doanh nghiệp không cần xây dựng phương án điều chỉnh mới. Lý do là các doanh nghiệp này (chủ yếu là công ty công nghệ cao, FDI lớn) đang áp dụng mức lương cơ bản cao hơn hẳn so với mức lương tối thiểu vùng mới quy định. Một số doanh nghiệp đã có mức lương khởi điểm cho lao động phổ thông là 5,5 - 6 triệu đồng, cao hơn mức 5,31 triệu đồng của vùng I. Tuy nhiên, các doanh nghiệp này cam kết sẽ xem xét điều chỉnh định kỳ theo thỏa ước lao động tập thể vào quý I.
Tăng lương tối thiểu có lộ trình, doanh nghiệp chủ động thích ứng
Việc điều chỉnh tiền lương theo quy định mới của Chính phủ mang lại niềm vui rõ rệt cho người lao động tại nhiều doanh nghiệp. Không chỉ tăng lương tối thiểu vùng, nhiều đơn vị còn chủ động nâng mức chi trả cao hơn khung quy định, góp phần cải thiện đời sống và giữ chân người lao động.
Giám đốc Công ty cổ phần Thực phẩm Việt Nam Lê Hậu Phương cho rằng, việc điều chỉnh lương tối thiểu và căn cứ đóng BHXH từ năm 2026 tạo áp lực chi phí đáng kể đối với doanh nghiệp sản xuất, nhất là các đơn vị vừa và nhỏ có biên lợi nhuận hạn chế. Chi phí lao động tăng đồng thời ở tiền lương và các khoản trích nộp theo lương buộc doanh nghiệp phải tính toán kỹ để duy trì khả năng cạnh tranh. Tăng lương là xu thế tất yếu gắn với phát triển kinh tế và nâng cao mức sống xã hội. Vấn đề then chốt nằm ở lộ trình điều chỉnh ổn định, đồng bộ để doanh nghiệp chủ động sắp xếp nguồn lực, điều chỉnh kế hoạch tài chính và chiến lược nhân sự. “Hướng đi bền vững của doanh nghiệp là nâng cao năng suất thông qua cải tiến quy trình, ứng dụng công nghệ và đào tạo kỹ năng cho người lao động, cùng với việc duy trì đầy đủ chế độ an sinh theo quy định. Cùng với đó, đối thoại thẳng thắn giữa người sử dụng lao động và người lao động được xem là yếu tố quan trọng giúp quá trình điều chỉnh tiền lương diễn ra thuận lợi, tạo sự gắn bó và ổn định lâu dài”, ông Lê Hậu Phương nhấn mạnh.
Sở Nội vụ Đồng Nai nhận định, mặc dù chủ trương tăng lương là đúng đắn và nhân văn, nhưng quá trình triển khai thực tế vào đầu năm 2026 dự báo gặp phải một số thách thức đối với doanh nghiệp, đặc biệt là nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) và doanh nghiệp thâm dụng lao động. Đơn cử như gánh nặng chi phí tài chính và nguy cơ thu hẹp sản xuất. Việc điều chỉnh lương tối thiểu vùng tạo ra hiệu ứng tăng chi phí kép. Dự kiến quỹ lương tăng thêm 7 - 10%. Cùng với đó, các khoản đóng góp bắt buộc tính theo lương (BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp - tổng cộng doanh nghiệp đóng 21,5%) và phí công đoàn (2%) cũng tăng tương ứng. Đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa có biên lợi nhuận mỏng (5 - 10%), việc chi phí nhân công tăng có thể "ăn mòn" lợi nhuận, ảnh hưởng đến dòng tiền hoạt động. Nguy cơ một số doanh nghiệp phải thu hẹp quy mô sản xuất, giảm giờ làm hoặc thậm chí cắt giảm nhân sự để cân đối tài chính là hiện hữu. Đây là bài toán đánh đổi giữa "tăng lương" và "giữ việc làm".
Theo Thứ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Mạnh Khương, việc Chính phủ ban hành Nghị định số 293/2025/NĐ-CP quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động vào thời điểm cuối năm 2025 mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là giai đoạn doanh nghiệp xây dựng kế hoạch tài chính, dự toán chi phí nhân công và chiến lược nhân sự cho năm tiếp theo. Chính sách được ban hành sớm, có lộ trình rõ ràng, giúp doanh nghiệp chủ động chuẩn bị nguồn lực và hạn chế xáo trộn khi bước sang năm mới.
Đối với người lao động, lương tối thiểu là mức sàn bảo vệ nhóm lao động yếu thế trên thị trường lao động. Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt có xu hướng tăng, việc điều chỉnh lương tối thiểu góp phần bảo đảm mức sống tối thiểu, cải thiện thu nhập và đời sống, đúng tinh thần quy định của Bộ luật Lao động. Mức điều chỉnh tăng 7,2% được xây dựng trên cơ sở đánh giá tổng thể tình hình kinh tế - xã hội, cân nhắc hài hòa lợi ích của người lao động và doanh nghiệp.
ĐỨC KIÊN
